Dilofozaur

Arizona sprzed 190 milionów lat

Żyjesz we wczesnej jurze, około 193–183 milionów lat temu, na terenie dzisiejszej północnej Arizony. Skały formacji Kayenta zapisały rzeki wijące się przez wysychający krajobraz, z wydmami niedaleko. Twoi sąsiedzi to mały, opancerzony skutelozaur, długoszyi roślinożerca sarahzaur, wczesni krewni ssaków i żółwie.

Masz około 7 metrów długości, ważysz kilkaset kilogramów i jesteś największym lądowym drapieżnikiem w swoim ekosystemie. Wcięcie w górnej szczęce sprawia, że pysk wygląda na lekko załamany. Skamieniałe tropy dużych teropodów są pospolite we wczesnojurajskich skałach amerykańskiego południowego zachodu i część z nich mogły zostawić zwierzęta takie jak ty. Na jednym słynnym stanowisku w Utah zachował się nawet ślad odpoczynku dużego teropoda, który przycupnął na ziemi, opierając dłonie i biodra o błoto. To rzadki zapis zwykłej, spokojnej chwili z życia drapieżnika.

Grzebienie zamiast kołnierza

Wzdłuż szczytu czaszki biegną dwa cienkie jak papier grzebienie. Do walki były zbyt kruche – najpewniej służyły do popisów przed rywalami i partnerkami. Rozkładany kołnierz i plucie jadem z Parku Jurajskiego wymyślili autorzy powieści i filmu; skamieniałości nie dają na nie żadnych dowodów.

Ponowny opis z 2020 roku wykazał, że szczęki dilofozaura były mocniejsze, niż sądzono, a on sam był sprawnym łowcą zwierząt swojej wielkości, a nie tylko rybożercą czy padlinożercą. Grzebienie mogły też być jaskrawo ubarwione, ale barwy nie zachowały się w skamieniałościach – to już czysta spekulacja.

Kości, które wiele przeszły

Pierwsze szkielety znaleziono w 1940 roku na ziemiach Navaho. Samuel Welles opisał je w 1954 roku jako gatunek megalozaura, a własną nazwę rodzajową otrzymały w 1970 roku. Jeden z okazów nosi ślady wielu urazów – złamań, infekcji i zdeformowanej ręki – które zdążyły się zagoić, więc zwierzę żyło z nimi miesiącami, a może latami.