Lis

Wszędzie i z każdym

Lis rudy (Vulpes vulpes) ma największy naturalny zasięg ze wszystkich dzikich drapieżników lądowych: od Arktyki po Afrykę Północną, przez Eurazję i Amerykę Północną. Człowiek zawlókł go nawet do Australii. Ważyłbyś około 5–8 kg, a puszysta kita stanowiłaby prawie połowę długości ciała. Mógłbyś mieszkać w lesie, na łące, wśród pól albo w samym mieście – miejskie lisy są w Wielkiej Brytanii codziennością od połowy XX wieku, a coraz częściej widuje się je także w polskich miastach.

Jesz to, co akurat jest: przede wszystkim norniki i myszy, ale też zające i króliki, ptaki, jaja, owady, dżdżownice, owoce, padlinę i resztki z ludzkich śmietników. Nadmiar pokarmu często zakopujesz, by wrócić do niego później.

Skok na mysz

Duże uszy wychwytują niskie dźwięki, takie jak ruch gryzoni pod trawą czy śniegiem. Potem wykonujesz słynny lisi skok: wysoki łuk zakończony nurkowaniem przednimi łapami i pyskiem w dół. Badanie lisów w Czechach wykazało, że skoki w kierunku mniej więcej północno-wschodnim były wyraźnie skuteczniejsze. Stąd hipoteza, że lisy mogą wykorzystywać pole magnetyczne Ziemi do oceny odległości – intrygująca, ale wciąż niepotwierdzona.

Jesteś aktywny głównie o zmierzchu i nocą, zwłaszcza w pobliżu ludzi. Porozumiewasz się wieloma głosami, w tym upiornym wrzaskiem słyszanym zimą w okresie godowym, czyli cieczki.

Szczenięta i zagrożenia

Lisy łączą się w pary w środku zimy. Wiosną lisica rodzi zwykle cztery–sześć szczeniąt w norze, często w przejętej i poszerzonej norze borsuka, a w mieście nawet pod szopą. Pokarm przynoszą oboje rodzice, a czasem pomagające im samice. Jesienią młode się rozchodzą. Choć w niewoli lis dożywa ponad dziesięciu lat, na wolności żyje zwykle dwa–trzy lata. Samochody, polowania, świerzb, a w niektórych regionach wilki, rysie i orły skracają mu życie. Dzięki masowym szczepieniom doustnym wścieklizna lisów niemal zniknęła z dużej części Europy, w tym z Polski.